ابطال سند مالکیت و انتقال ملک به دولت

پرسش:

اگر تملک اداره زمین شهری بر اساس ماده 10 قانون زمین شهری صورت گرفته باشد و سپس اداره‌ای که قبل از تملک زمین شهری مدعی مالکیت بوده، مدعی شود که مالک نبوده، آیا می‌توان مطابق مقررات ماده 9 قانون زمین شهری راجع به تصمیم اداره زمین شهری در ارتباط با تملک زمین از دیوان عدالت اداری درخواست رسیدگی کرد؟

نظر اکثریت

رأی شماره 30/11/1369-544، مربوط به دعوای ابطال سند مالکیت و انتقال ملک به دولت در اجرای ماده 9 قانون اراضی شهری و تبصره آن بوده است و در موارد دیگر از جمله ماده 10 قانون زمین شهری که مربوط به زمین‌های متعلق به وزارت خانه‌ها و مؤسسات دولتی بوده قابل اعمال نبوده است و در مورد سؤال با توجه به اعلام اداره منابع طبیعی و صدور سند مالکیت برای زمین‌های موضوع بحث نیز در حکم تلف بوده و مالکین در صورت مالکیت، می‌توانند مطالبه قیمت نمایند.

نظر اقلیت

در هر صورت زمین شهری بر اساس ماده 10 با تشخیص این‌که زمین متعلق به وزارت‌خانه‌های دولتی بوده است، تملک نموده و در مواردی که مشخص شود این تشخیص درست نبوده و وزارت‌خانه مالک، قبل از تملک زمین شهری، مدعی اشتباه شود، می‌باید راجع به تصمیم زمین شهری در ثبت زمین و صدور سند مالکیت از وحدت ملاک رأی شماره 30/11/1369-544 استفاده کند و در دیوان عدالت اداری طرح دعوا نماید.

نظر کمیسیون نشست قضائی

 ماده 10 قانون زمین شهری که مقرر داشته «از تاریخ تصویب قانون اراضی شهری مصوب 1360 کلیه زمین‌های متعلق به وزارت‌خانه‌ها و نیروی مسلح و مؤسسات دولتی و بانک‌ها و سازمان‌های وابسته به دولت و ... در اختیار وزارت مسکن و شهرسازی قرار می‌گیرد»، ناظر به زمین‌هایی است که تعلق آن به سازمان‌های مذکور محرز و مسلم باشد و بدیهی است چنانچه به‌موجب حکم قطعی یا نهایی، مالکیت مراجع مذکور زایل شده باشد اشخاص ذی‌حق در مراجع قضائی، می‌توانند نسبت به استیفای حقوق قانونی خود اقدام کنند.

برای آشنایی بیشتر با مسئل و موضوعات ابطال سند میتوانید کتاب "دعوای ابطال سند در رویه دادگاه ها" را مطالعه کنید.